همایون ارشادی(Homayoun Ershadi)

همایون ارشادی (۵ فروردین ۱۳۲۶ – ۲۰ آبان ۱۴۰۴) بازیگر اهل ایران بود. او فعالیت خود را در سال ۱۳۷۳ با بازی در فیلم کاکادو آغاز کرد و برای بازی در در فیلم طعم گیلاس ساخته عباس کیارستمی به شهرت رسید.

زندگی و حرفه

همایون ارشادی در ۵ فروردین ۱۳۲۶ در اصفهان زاده شد. وی تا مقطع دبیرستان در آبادان درس خواند. پس از دیپلم به ایتالیا رفت و در دانشگاه ایتالیا معماری خواند و یازده سال بعد به ایران بازگشت. او مدتی در یک شرکت ساختمانی در اهواز مشغول به کار شد و یک سال پس از انقلاب ۱۳۵۷ به کانادا رفت و تا سال ۱۳۷۰ در آنجا ماند. ارشادی به همراه خواهرش یک گالری مبلمان را اداره می‌کرد که کارشان بازسازی مبلمان قدیمی و ساخت مبلمان جدید بود. اما به دلیل افزایش مشغله‌های سینمایی این کار را رها کرد و تمام‌وقت به سینما پرداخت.

ارشادی در سال ۱۳۷۵ توسط عباس کیارستمی به سینما معرفی شد. در کتاب سر کلاس با کیارستمی اثر پال کرونین به نقل از کیارستمی گفته شده که با هم آشنا شدند و پس از شش ماه در فیلم طعم گیلاس انتخاب شد و به عنوان نقش اول فیلم بازی کرد. طعم گیلاس جایزهٔ نخل طلا جشنواره فیلم کن را در سال ۱۹۹۷ به‌دست‌آورد و بازی وی نیز مورد توجه قرار گرفت. ارشادی در سال ۱۳۷۶ در فیلم درخت گلابی جلوی دوربین داریوش مهرجویی رفت و بار دیگر بازی او مورد توجه قرار گرفت. او در فیلم ملکه در سال ۱۳۹۰ به کارگردانی محمدعلی باشه آهنگر در نقش متفاوتی بدون دیالوگ ظاهر شد.

ارشادی در سال ۲۰۰۷ در بادبادک باز ساخته مارک فورستر ایفای نقش کرد. بادبادک باز نخستین تجربه بین‌المللی و هالیوودی ارشادی بود؛ که تجربه موفقی برای وی به حساب آمد و نقش آفرینی او نیز مورد توجه منتقدان و عموم قرار گرفت. از نظر منتقدان و کارگردان فیلم بادبادک باز، نقش‌آفرینی همایون ارشادی حیرت‌انگیز بود. همچنین روزنامه لس آنجلس تایمز در ۱۸ دسامبر نوشت: «مارک فورستر نکته حیرت‌انگیز در نقش‌آفرینی همایون ارشادی در بادبادک باز را طبیعی بودن او می‌داند. خیلی از بازیگران به تکنیک خود تکیه می‌کنند، اما او تنها به دل خود متکی است.»

ارشادی در سال ۲۰۰۹ با نقش آسپاسیوس در فیلم آگورا به کارگردانی آلخاندرو آمنابار حضور یافت و بیش از پیش به اعتبار خود افزود. وی در فیلم سی دقیقه پس از نیمه‌شب ۲۰۱۲ ساخته کاترین بیگلو حضور کوتاهی داشت. ارشادی در سال ۲۰۱۴ به پروژه تحت‌تعقیب‌ترین مرد به کارگردانی آنتون کوربن پیوست و در کنار فیلیپ سیمور هافمن، ریچل مک‌آدامز و ویلم دفو در کارکتر دکتر عبدالله به ایفای نقش پرداخت.

ارشادی همچنین در سال ۲۰۱۶ در فیلمی عاشقانه به نام علی و نینو ساخت کشور انگلیس نقش آفرینی کرده است.

درگذشت

ارشادی بعد از یک دوره بیماری صبح ۲۰ آبان ۱۴۰۴ درگذشت. علت مرگ او متاستاز سرطان بود. او در بهشت سکینه به خاک سپرده شد.

کارنامهٔ هنری

سینما

مستند

آبی به رنگ آسمان (امیر رفیعی ۱۳۹۶)
آخرین زنگی زمانه (مهرداد خاکی)
برف (زندگی فرهاد مهراد)

فیلم کوتاه

طولانی‌تر از همیشه (۱۳۹۸) به نویسندگی و کارگردانی فرزین سعید

تلویزیون

جوایز

جایزه بنیاد بلونلیج در بخش بازیگری در هفتاد و ششمین جشنواره بین‌المللی فیلم ونیز ۲۰۱۹
نامزد جایزه بهترین روایت جوایز بین‌المللی فیلم و ویدئو تورنتو برای بازی در فیلم آرمان‌شهر ۲۰۱۶
نامزد جایزه بهترین بازیگر جشنواره بین‌المللی فیلم اکشن ان فیلم آمریکا بازی در فیلم اینجا ایران ۲۰۱۳
نامزد جایزه بهترین بازیگر نقش مکمل مرد انجمن منتقدان فیلم دالاس‌فورت وورث برای بازی در فیلم بادبادک‌باز ۲۰۰۸
نامزد جایزه بهترین بازیگر نقش مکمل مرد انجمن بازنشستگان آمریکا برای بازی در فیلم بادبادک‌باز ۲۰۰۸

منابع

پیوند به بیرون

همایون ارشادی در بانک اطلاعات اینترنتی فیلم‌ها (IMDb)
همایون ارشادی در راتن تومیتوز
همایون ارشادی در متاکریتیک
همایون ارشادی در بانک جامع اطلاعات سينماى ايران