آهنگساز و خواننده
ناصر حجازی(Nasser Hejazi)
ناصر حجازی (۲۸ آذر ۱۳۲۸ – ۲ خرداد ۱۳۹۰) بازیکن و مربی فوتبال اهل ایران بود که در پست دروازهبان برای تیم ملی ایران و باشگاه استقلال (تاج) بازی کرد. او بهترین دروازهبان تاریخ ایران و دومین دروازهبان برتر سده بیستم قاره آسیا از نگاه فدراسیون بینالمللی تاریخ و آمار فوتبال، یکی از بهترین دروازهبان همه دوران تاریخ جام ملتهای آسیا و نیز دروازهبان اول تیم ملی فوتبال ایران در دههٔ ۱۳۵۰ بود. از افتخارات حجازی میتوان به دو قهرمانی در جام ملتهای آسیا، یک قهرمانی در بازیهای آسیایی و شرکت در المپیک و جام جهانی فوتبال اشاره کرد. او همچنین به همراه تیم تاج، قهرمانی در جام تخت جمشید و جام باشگاههای آسیا را تجربه کرده است. حجازی سابقه ۴ بازی با لباس تیم فوتبال منچستریونایتد را در کارنامه خود دارد. ولی به دلیل عدم صدور رضایتنامه و انحلال فدراسیون فوتبال ایران بخاطر وقوع انقلاب ۱۳۵۷ نتوانست اجازهنامه فدراسیون منحل شده ایران را به موقع منچستر یونایتد ارائه کند و گری بیلی به جای او با این باشگاه انگلیسی قرارداد بست.
فدراسیون بینالمللی تاریخ و آمار فوتبال حجازی را یکی از بهترین دروازهبان برتر سده بیستم جهان و دومین دروازهبان برتر سده بیستم قاره آسیا معرفی کرده است. بر اساس نظرسنجی کنفدراسیون فوتبال آسیا ناصر حجازی به عنوان بهترین دروازهبان همه ادوار تاریخ جام ملتهای آسیا انتخاب شد و نور صبری و محمد الدعیع در رتبههای بعدی قرار گرفتند. روزنامه نیو نیشن سنگاپور در سال ۱۹۸۰ حجازی را به عنوان یکی از ۱۰ دروازهبان برتر جهان برگزید و وبگاه ایاسپیان نام او را در فهرست ۱۰ بازیکن برتر قارهٔ آسیا در همه ادوار مسابقات جام جهانی قرار داده است. حجازی با رکورد ۸۳۷ دقیقه در بسته نگاه داشتن دروازه، دارای رتبه ۱۳۴ جهان و رتبه دوم ایران از نگاه فدراسیون آمار و تاریخ فوتبال جهان است. حجازی در دوران مربیگری خود تیم استقلال تهران را به عنوان نایب قهرمانی جام باشگاههای آسیا و قهرمانی لیگ آزادگان رساند.
او که به عنوان یکی از نمادهای باشگاه استقلال شناخته میشود، در ۲ خرداد ۱۳۹۰ پس از تحمل مدتها رنج ناشی از بیماری سرطان ریه در بیمارستان کسری تهران درگذشت و در ۴ خرداد ۱۳۹۰ در قطعه نامآوران بهشت زهرا دفن شد. در آبان ۱۳۹۸ اعضای شورای شهر تهران در مصوبهای نام «بلوار فردوس غربی» را به «ناصر حجازی» تغییر دادند.
زندگی شخصی
ناصر حجازی در ۲۳ آذر ۱۳۲۸ در خیابان آریانای تهران زاده شد. پدرش اهل محلهٔ لاله تبریز و مادرش زاده یکی از روستاهای اطرافِ خرمدره و ابهر در استان زنجان بود. حجازی یک برادر و چهار خواهر داشت. این خانواده به دلیل نظامی بودن پدرش یکجا ساکن نبودند و سپس به تهران مهاجرت کردند. پدرش در تهران آژانس املاک داشت و حجازی در کودکی تابستانها را در حوالی روستای خرمدره و ابهر کنار خواهرش گذراند؛ صبحها حوالی ساعت شش یا هفت از خواب بیدار میشد، صد رأس گوسفند به او میسپردند و چوپانی میکرد.
پس از پایان دوران دبستان در مدرسه امیرکبیر، پدرش به دلیل انجام مأموریت خدمت، به تهران مهاجرت کرد. ناصر دوره دبیرستان را در دبیرستانهای ابومسلم، سعادت، سینا، سهند و شرق طی کرد. وی در تیم فوتبال دبیرستان ابومسلم در پست گوش راست و دروازهبانی بازی میکرد. همچنین در تیم بسکتبال این دبیرستان حضور مستمر داشت. دبیرستان ابومسلم در خیابان ابوسعید در نزدیکی میدان منیریه تهران، حوالی خانه سابق وی واقع شده بود. در سال ۱۳۵۰ وارد مدرسه عالی ترجمه شد و در سال ۱۳۵۶ کارشناس خود را دریافت کرد. در دوره مربیگری تیم ماشینسازی تبریز منطقه لاله تبریز (زادگاه پدرش) پاتوق تفریحی ناصر حجازی بود.
همسر حجازی بهناز شفیعی نام دارد آنها دو فرزند به نامهای آتوسا و آتیلا داشتند که هر دو فوتبالیست بودند. آتیلا چند سال در تیم استقلال تهران بازی میکرد و آتوسا هم نخستین کاپیتان تیم ملی فوتسال زنان ایران بود. داماد او (همسر آتوسا) سعید رمضانی هم بازیکن حرفهای فوتبال است. فرزند آنها امیرارسلان نام دارد.
دوران حرفهای
تیم فوتبال نادر در دسته دوم باشگاههای تهران نخستین باشگاه حجازی بود. او از همان تیم به تیم ملی جوانان و تیم ملی بزرگسالان رسید. در سال ۱۳۴۸ به تیم تاج پیوست و در همان سال نخست، قهرمانی جام باشگاههای آسیا و جام تخت جمشید را با این تیم به دست آورد. وی تا پایان دوران بازیکنی خود بهجز ۵سال از ۹ دی ۱۳۵۴ تا ۱۷ دی ۱۳۵۹ دروازهبان تاج بود. او با این تیم چندین دوره قهرمانی در لیگ کشور، جام باشگاههای تهران، جام حذفی ایران و جام باشگاههای آسیا را جشن گرفت. وی از ۹ دی ۱۳۵۴ برای تیم شهباز بازی کرد. مدت کوتاهی پس از جام جهانی ۱۹۷۸ با تیم منچستر یونایتد تمرین کرد. ولی عدم صدور کارت آی.تی.سی به دلیل نبود فدراسیون فوتبال منسجم در ایران، مانع از حضور حجازی در لیگ انگلستان شد و وی به ایران بازگشت. او در ۱۷ مرداد ۱۳۵۶ در بازی تیمهای شهباز و بانک ملی جای خود را درون دروازه شهباز به ناصر وثوق داد. ایرج سلیمانی سرمربی تیم در پانزده دقیقه مانده به پایان بازی حجازی را به جای علی مناجاتی وارد زمین کرد و در خط حمله بازی داد. شهباز این بازی را دو بر صفر برد.
حجازی در پایان دوران بازیکنی خود به بنگلادش رفته و پس از مدت کوتاهی دروازهبانی در تیم محمدان، سرمربی این تیم شد.
دوران ملی
با سرمربیگری رایکوف در تیم ملی، او عزیز اصلی و فرامرز ظلی را کنار گذاشت و ناصر حجازی را برگزید. در مرداد ۱۳۴۸ تیم ملی برای بازیهای دوستانه راهی شوروی شد و پنج مسابقه انجام داد. در چهار دیدار اول حجازی دروازهبان تیم بود که نخستین تجربه ملی وی محسوب میشد. او در برابر تیم ایوانوفو چهار گل خورد. در برابر مینسک دو و در مقابل ویلنوسک و کالنین هم سه بار دروازهاش گشوده شد. دوازده گل خورده حجازی در چهار مسابقه باعث شد تا در بازی پنجم جای خود را به رضا قفلساز بدهد. پس از آن حجازی نخستین بازی ملی رسمی خود را در سن ۱۹ سالگی در ۲۲ شهریور ۱۳۴۸ در آنکارا در مقابل تیم ملی پاکستان در جام اکو انجام داد که با نتیجه ۴ بر ۲ به نفع ایران پایان یافت. در بازی دوم او در مقابل تیم ملی ترکیه چهار گل در نیمه اول دریافت کرد. عملکرد تیم پس از این مسابقات مورد انتقاد قرار گرفت تا جایی که کیهان ورزشی نوشت: «مربی خارجی اگر ارسطو هم باشد هرگز نمیتواند ما را بشناسد… باید تیم فاتح آسیا حفظ میشد و باید فرزامی و یاوری و ظلی و طالبی را میآوردند. نه این چند بچهٔ بیتجربه را.»
پیش از صعود ایران به جام جهانی ۱۹۷۸ آرژانتین به بازیکنان قول اعطای خانه در شهرک غرب تهران و پاداش داده شده بود. پس از صعود، فدراسیون فوتبال زیر بار وعده داده شده نرفت. حجازی در آستانه سوار شدن بازیکنان به هواپیما برای سفر به آرژانتین درخواست اجرای وعدهها را کرد و گفت که پا به هواپیما نخواهد گذاشت. در واپسین لحظات پاکت پولی تهیه شد و تحویل حجازی شد و او پاکت را تحویل همسرش داد. حجازی بعداً گفت: «تا پول نگرفتم سوار هواپیما نشدم. اما چرا؟ تا آخرین لحظه فکر نمیکردم که فدراسیون فوتبال در حقم کم لطفی کند. اصرار میکردم اگر نتوانم پول تهیه کنم همسرم به جرم کشیدن چک بیمحل دستگیر میشود… پای پله هواپیما به مهاجرانی گفتم تا اینجا روی قول شما حساب میکردم. اما حالا اگر قرار است همسرم به زندان بیفتد به آرژانتین نمیآیم. در تهران میمانم…»
آخرین بازی ملی حجازی در سال ۱۳۵۹ در برابر کویت انجام شد. پس از آن به دلیل قانون عجیبی معروف به «قانون ۲۹ سالهها» که حضور دروازهبانان بالای ۲۹ سال در تیم ملی را ممنوع میکرد از تیم ملی کنار گذاشته شد. این قانون در پی آن ابلاغ شد که در اوایل انقلاب در آغاز یکی از بازیهای استقلال تهران مسئولان حراست سازمان تربیت بدنی برای مراسم ابتدایی بازی، به بازیکنان هر دو تیم عکسهایی از روحالله خمینی داده بودند تا هنگام قرائت قرآن در دست بگیرند. ولی ناصر حجازی از گرفتن عکس خمینی خودداری کرد. پس از این اتفاق مسئولان از ورود حجازی به زمین جلوگیری کردند. چند روز پس از آن مسئولان تربیت بدنی از جمله نصرالله سجادی قانون عدم حضور بازیکنان بالای ۲۹ سال در تیم ملی را ابلاغ کردند. «قانون ۲۹ سالهها» در آن زمان تنها به ناصر حجازی ابلاغ شد. بسیاری بر این باورند که این قانون تنها برای کنار گذاشتن حجازی که دقیقاً در آن زمان ۲۹ساله بود، تدوین شد.
ناصر حجازی در دهه ۱۳۵۰ دروازهبان اصلی تیم ملی ایران بود و با این تیم دو بار قهرمان جام ملتهای آسیا (۱۹۷۲ و ۱۹۷۶) و یک بار قهرمان بازیهای آسیایی ۱۹۷۴ تهران شد. او در جام جهانی ۱۹۷۸ آرژانتین هم شرکت کرد و عملکرد خوبی در جام جهانی داشت. با وجود اینکه ایران در مرحلهٔ گروهی ۸ گل دریافت کرد (که چهار تای آنها از روی نقطه پنالتی وارد دروازه شدند). عملکرد حجازی مورد توجه تیم منچستریونایتد قرار گرفت و مدتی هم با این تیم تمرین کرد. پس از آنکه فدراسیون فوتبال ایران به او اجازه نداد به منچستر بپیوندد از طرف باشگاه منچستر یک هفته به او فرصت داده شد تا رضایت نامه دریافت کند. اما نتوانست در فرصت مقرر رضایتنامه بگیرد و پس از پایان این مدت، منچستر با دروازهبان دیگری قرارداد امضا کرد. او همچنین سهمیه حضور در المپیک ۱۹۷۶ مونتریال و مقام سومی جام ملتهای آسیا ۱۹۸۰ را هم بهدستآورد.
مربیگری
نخستین دوره مربیگری ناصر حجازی به سال ۱۳۶۱ برمیگردد که به عنوان بازیکن-مربی فعالیت میکرد و استقلال را نایبقهرمان آن سال کرد. او پرسپولیس علی پروین را شکست داد. نخستین تجربه مربیگری خارجی حجازی در محمدان بنگلادش بود. نقطه اوج در این باشگاه در سال ۱۳۶۷ با پیروزی بر پرسپولیس و صعود به یکچهارم نهایی جام باشگاههای آسیا رقم خورد. حجازی در مورد آن مسابقه گفته بود: «رئیس باشگاه گفت میخواهم بیایم رختکن بگویم کمتر گل بخورید آبرویمان نرود! گفتم میخواهی بیایی روحیه بچهها را تضعیف کنی؟ لازم نکرده! خودم به رختکن رفتم و گفتم بچهها من پرسپولیس را میشناسم میتونیم صعود کنیم. دور بعد خلاصه به داخل زمین رفتیم.
در نیمه اول با گل کرمانی از ما جلو افتادند. در بین دو نیمه حسابی به بچهها توپیدم. چشمتان روز بد نبیند با گل بیژن طاهری بازی را مساوی کردیم. پس از آن گل خیلی فشار آوردیم. چون برای صعود نیاز به برد داشتیم. بازی طوری شده بود که فنونیزاده کاپیتان پرسپولیس میگفت بچهها بزنید زیرش ۱–۱ هم میریم بالا! در دقیقه ۸۸ سانتری شد و مهاجم خارجی و سرعتی ما توپ را از زیر دستان سلطانی وارد دروازه کرد ۲–۱ بردیم! این برد در تاریخ محمدان بنگلادش بیسابقه بود. پس از بازی جشنی گرفتند که باورنکردنی بود. همه مردم شهر بیرون آمده بودند. در جشن شهردار و وزیر امور خارجه هم حضور داشتند.»او هر وقت از روزهای حضور در هند و بنگلادش حرف میزد بغض میکرد و همیشه میگفت: «هیچکسی نمیتواند یک ساعت آن زندگی را تحمل کند.»او در مصاحبهای گفته بود: «روزهای اولی که در هند و سپس بنگلادش بودم فقط میتوانستم روزی یک وعده شکمم را سیر کنم آنهم نه با غذای خوب و مقوی بلکه با نان یا موز که ارزان بود. این سختیها را به جان خریدم تا از اصولم برنگردم، تا جلوی کسی تعظیم نکنم، تا دست کسی را نبوسم، تا مردانگیام را به حراج نگذارم، تا خداوند را ناراحت نکنم که آدم باشرافت و باعزتی باشم.»
او در دوران سرمربیگری موفق شد. استقلال را به مقام نایبقهرمانی در لیگ تهران و باشگاههای آسیا و قهرمانی در لیگ آزادگان برساند. در تیمهای سپاهان اصفهان، ذوب آهن اصفهان، استقلال رشت، ماشینسازی تبریز، استقلال اهواز، ابومسلم خراسان، نساجی قائمشهر نیز به مربیگری پرداخت که موفقیت چندانی نصیب وی نشد. هر چند تیم ماشینسازی در فصل ۷۴–۷۵ بازیهای خوبی در لیگ ایران ارائه کرد. به همین خاطر بحثهایی در مورد انتخاب حجازی به عنوان سرمربی تیم ملی در مطبوعات مطرح شد. از قول پسر وی نقل شده که در همین دوره که مصطفوی رئیس فدراسیون فوتبال بود، قرار بود حجازی به عنوان مربی تیم ملی انتخاب شود، اما در نهایت نام مایلی کهن به عنوان مربی تیم ملی اعلام شد.
در سال ۱۳۸۶ پس از انتخاب دوباره علی فتحاللهزاده به سمت مدیرعاملی، دوباره سرمربی باشگاه استقلال تهران شد که پس از نتایج بسیار ضعیف هواداران خواستار استعفای وی شدند. در هفته چهاردهم از سرمربیگری استقلال برکنار و فیروز کریمی جایگزین او شد.
وی در زمان مربیگری اش بازیکنان بزرگی همچون علی دایی، رحمان رضایی، علیرضا اکبرپور و علیاکبر استاداسدی را به فوتبال ایران معرفی کرد.
آمار مربیگری در استقلال
درگذشت
حجازی در ۳۰ اردیبهشت ۱۳۹۰ در حین تماشای دیدار تیم فوتبال استقلال مقابل پاس همدان در روز آخر لیگ برتر بهدلیل وخامت حالش به کما رفت و در حالی که از بیماری سرطان ریه رنج میبرد، در روز دوشنبه ۲ خرداد ۱۳۹۰، ساعت ۱۰:۵۵ صبح، در بیمارستان کسری در تهران درگذشت. ناصر حجازی در طول ۱۸ ماه بیماری هیچ گونه کمک دولتی را قبول نکرد. او دربارهٔ بیماریش و حضور مسئولان دولتی در کنار خود در بیمارستان گفته بود: «خیلی از مسئولان آمدند. من احتیاجی به کمک آنها نداشتم. آنها عددی نیستند که بخواهند به من کمک کنند، در اندازهٔ این حرفها نیستند که بخواهند به ناصر حجازی کمک کنند.»
خاکسپاری
مراسم خاکسپاری ناصر حجازی ابتدا قرار بود در سهشنبه ۳ خرداد ۱۳۹۰ برگزار شود که با درخواستهای اهالی ورزش و فوتبال و هواداران او به دلیل اینکه عدهٔ بیشتری بتوانند در این مراسم شرکت کنند به چهارشنبه ۴ خرداد موکول شد. همچنین قرار بر این بود که ناصر حجازی در ورزشگاه شیرودی خاکسپاری شود که با مخالفت شورای تأمین روبرو شد و مراسم خاکسپاری به ورزشگاه آزادی انتقال یافت.
واکنشها و پیامهای تسلیت
عدهٔ زیادی از شخصیتهای ورزشی، سیاسی، و هنری به مناسبت در گذشت او پیام تسلیت فرستادند.
- سپ بلاتر در نشست ژوئن ۲۰۱۱ کنگره فیفا نام کسانی را برد که در سال گذشته از خانواده فوتبال درگذشتهاند. در این میان نام ناصر حجازی هم از ایران مطرح شد و بلاتر با صحبت دربارهٔ ناصر حجازی به احترام او یک دقیقه سکوت در کنگره اعلام کرد.
- وبگاه فیفا در یک گزارش اختصاصی نوشته: هفته اخیر، هفتهای بود که در آن مردی که با واکنشهای ماورای صوت خود ایران را به دو قهرمانی جام ملتهای آسیا در روزهای اوج آن تیم در دهه ۱۹۷۰ رسانده بود. مردی که منچستریونایتد برای به خدمت گرفتن او تمایل داشت، مردی که دومین دروازهبان برتر آسیا در سده بیستم شناخته شد و مهمتر از همه مردی که در طول ۶۱ سال زندگیاش متواضع، صادق و فروتن ماند، از میان دوستدارانش رفت؛ و دست آخر این آخرین حضور او در فوتبال بود و ورزش تا آخرین لحظهها در کنار او ماند. در واقع هنگامی که او روز جمعه به کما رفت، در حال تماشای بازی استقلال و پاس همدان از تلویزیون بود.
- مرتضی پاشایی خواننده پرطرفدار و محبوب موسیقی پاپ، قطعه ای به نام تو رفتی را برای ناصر حجازی خواند و به او تقدیم کرد. وی نوشت: «مث حس یه عشق تازه بودی، مث افسانه بیاندازه بودی»
- سپ بلاتر رئیس فیفا با ارسال نامهای به علی کفاشیان ابراز تاسف نموده و به طرفداران ناصر حجازی تسلیت گفته است.
- الکس فرگوسن مربی وقت منچستر یونایتد در دوران بیماری ناصر حجازی در نامهای برای سلامتی و بهبودی او دعا کرد. ناصر حجازی نیز در نامهای از ایشان تشکر کرد.
- در برنامه نود (۲ خرداد ۱۳۹۰) یک مسابقه پیامک پس از درگذشت حجازی برگزار شد و بر اساس آن شرکت کنندگان در مسابقه با فرستادن عدد ۱ یاد حجازی را گرامی داشتند. به این برنامه بیش از چهار و نیم میلیون پیامک رسید. این تعداد پیامک یک رکورد جدید از لحاظ ارسال اساماس در یک برنامه تلویزیونی در ایران است. همچنین در ۱۵ فرودین ۱۳۹۱ درگذشت ناصر حجازی مهمترین اتفاق فوتبالی سال ۹۰ از سوی بینندگان اعلام شد.
کنشها
انتخابات ریاست جمهوری ۱۳۸۴
حجازی برای شرکت در انتخابات ریاست جمهوری ایران در سال ۸۴ ثبت نام کرد. او گفته بود که اگر تأیید صلاحیت شود ۳۰ میلیون رأی میآورد. و اعلام کرده بود که در صورت پیروزی در انتخابات احمد نیککار را به معاون اولی برمیگزیند. ولی شورای نگهبان صلاحیت او را برای شرکت در انتخابات رد کرد. او پس از ثبت نام به روزنامه خبرورزشی گفت:
چه ایرادی دارد ورزشیها هم کار سیاسی انجام بدهند؟ الان که در ورزش ما سیاستمداران فعالیت دارند حالا چه ایرادی دارد مثلاً حجازی کار سیاسی کند؟! من شرایط اولیه را که برای ثبت نام دارم. اگر صلاحیتمان را تأیید کردند که شرکت میکنیم و فکر نمیکنم ایرادی داشته باشد.
موضعگیری در مورد هدفمندسازی یارانهها
در ۳۱ فروردین سال ۱۳۹۰، ناصر حجازی در مصاحبهای که با پرتال شخصی خود انجام داد ضمن اعتراض به وضعیت اقتصادی موجود در ایران، نسبت به سیاستهای اقتصادی دولت از جمله هدفمندی یارانهها، شدیداً اعتراض خود را اعلام کرد و شرایط بیماری خود را ناشی از آن دانست.
فوتبال ایران
حجازی در یکی از برنامههای نود در صحبتهایش در رابطه با فوتبال ایران گفت:
سالهاست میگویم فوتبال ایران ناپاک است. اگر مأمور راهنمایی و رانندگی به جای برگه جریمه پول نگیرد، مربی هم از دستیارش و بازیکن پول نمیگیرد. در یک جامعه همه مسائل به هم ربط دارند و علت و معلول هم هستند. مدام میگوییم فوتبال ناپاک من فقط میخواهم بپرسم که دیگر جاهای ما پاک است که توقع پاکی فوتبال را داشته باشیم؟ باید همه چیزمان به هم بیاید. متأسفانه کسانی این فوتبال را اداره میکنند که اصول را نمیدانند.
میراث
من ناصر حجازی هستم
در سال ۱۳۹۲ بر اساس طرح و ایدهای ازسوی امیر رفیعی و با همراهی سعید رمضانی داماد خانوادهٔ ناصر حجازی و نیاز افشین کیا ساخت فیلمی مستند پیرامون زندگی حجازی آغاز شد که تولید آن به تهیهکنندگی و اجرای رفیعی در آذر ۱۳۹۴ به پایان رسید. این فیلم با عنوان من ناصر حجازی هستم... و روایت متن توسط: شهاب حسینی، بهرام رادان، پرویز پرستویی، مسعود رایگان، مهران مدیری و رؤیا تیموریان و صدای رضا یزدانی در تیتراژ پایانی ساخته شده است که برغم توقیف، حواشی و شکایتهای بسیار از تهیهکننده آن توانست رکورد پرفروشترین مستند تاریخ سینمای ایران را به خود اختصاص دهد. در مراسم اکران خصوصی فیلم اهالی عرصهٔ ورزش، هنر و سیاست از جمله سید محمد خاتمی حضور داشتند.
امیر رفیعی برای دهمین سالگرد درگذشت ناصر حجازی نیز قسمت دوم من ناصر حجازی هستم… را با نام افسانه یک عقاب بر اساس طرح و پژوهشی که داشت، تهیه و کارگردانی نمود که در این مستند زندگی او توسط اهالی فوتبال روایت شده است.
جشنواره حجازی
امیر رفیعی از دوستان نزدیک ناصر حجازی در ۳ خرداد ۱۳۹۶ بر اساس طرحی از سوی خودش، نخستین دوره از جشنواره فوتبال ایران را با یاد و نام ناصر حجازی و تحت عنوان جشنواره حجازی برپا و مدیریت کرد تا برای نخستین بار از بهترینهای فوتبال ایران طی یک جشنواره تقدیر به عمل آید. در این رویداد چهرههای مطرحی از عرصههای سیاست، ورزش و هنر از جمله حسن حبیبی، فرامرز ظلی، اکبر کارگرجم، بهتاش فریبا، تیمور غیاثی، علی دایی، عادل فردوسیپور، همایون اسعدیان، حسن فتحی و محمدرضا عارف حضور داشتند.
استفاده از نام حجازی در سریال آمریکایی میهن
در سریال میهن نام یکی از شخصیتهای منفی سریال با نام ناصر حجازی نامگذاری شد که مورد اعتراض شدید ایرانیان قرارگرفت.
افتخارات رسمی
بازیکن باشگاهی
تاج / استقلال
- لیگ سراسری ایران: ۱۳۴۹, ۱۳۵۳
- جام باشگاههای تهران: ۱۳۴۸, ۱۳۵۱, ۱۳۶۲, ۱۳۶۴
- جام باشگاههای آسیا: ۱۹۷۰
محمدان بنگلادش
- لیگ سراسری بنگلادش: ۱۹۸۷
بازیکن ملی
- قهرمانی جام ملتهای آسیا: ۱۹۷۲
- مدال طلا بازیهای آسیایی: ۱۹۷۴
- سومی جام ملتهای آسیا: ۱۹۸۰
به عنوان سرمربی
محمدان بنگلادش
- لیگ سراسری بنگلادش: ۱۹۸۸, ۱۹۸۹
- صعود به جمع هشت تیم برتر آسیا: ۱۹۹۰
استقلال
- لیگ سراسری ایران: ۱۳۷۶
- نایب قهرمانی جام باشگاههای آسیا: ۱۹۹۹
افتخارات فردی
- حضور در تیم رؤیایی تاریخ فوتبال ایران از نگاه فدراسیون بینالمللی تاریخ و آمار فوتبال
- حضور در تیم منتخب تورنمنت جام ملتهای آسیا: ۱۹۸۰
- دومین دروازهبان برتر قرن بیستم قاره آسیا از نگاه فدراسیون بینالمللی تاریخ و آمار فوتبال
- چهل و یکمین دروازهبان برتر جهان در قرن بیستم از نگاه فدراسیون بینالمللی تاریخ و آمار فوتبال
- برترین دروازهبان تاریخ جام ملتهای آسیا در نظرسنجی AFC
- بهترین دروازهبان جام ملتهای آسیا: ۱۹۸۰
- بهترین دروازهبان لیگ ایران: ۱۳۵۲
- بهترین دروازهبان جام باشگاههای آسیا: ۱۹۷۰
- حضور در بازیهای المپیک مونیخ به همراه تیم ملی: ۱۹۷۲
- حضور در جام جهانی به همراه تیم ملی: ۱۹۷۸
- حضور در بازیهای المپیک مونترال به همراه تیم ملی: ۱۹۷۶
- حضور در ترکیب منتخب تاریخ فوتبال آسیا از نگاه رسانه Madfootball به عنوان تنها نماینده از ایران
پانویس
منابع
- افتخارات ناصر حجازی
- آغوش سیاست پس از مرگ حجازی باز شد
- سعید پیرمحمویی (۲ خرداد ۱۳۹۹). «ناصر حجازی؛ از کشف ارسطو تا اخراج بهخاطر خمینی». رادیو فردا.
{{cite web}}: نگهداری یادکرد:تاریخ بهطور خودکار ترجمهشده (رده) - ناصر حجازی در جمع ورزشکاران و چهرههای بزرگ کشور در کتاب نام آوران ایران زمین
پیوند به بیرون
- وبگاه ناصر حجازی (بایگانی)
- تصاویر: لحظاتی پس از مرگ ناصر حجازی
- تصاویر کامل از مراسم تشییع جنازه حجازی
- تشییع جنازه حجازی نیروی اتظامی خجالت خجالت در یوتیوب
- ناصر حجازی چگونه از سریال آمریکایی سر درآورد؟